Τρία ολόκληρα χρόνια μετά την ανείπωτη τραγωδία στα Τέμπη, που κόστισε την ζωή σε 57 ανθρώπους, ένα ζήτημα μείζονος σημασίας επανέρχεται στο προσκήνιο: η λειτουργικότητα του Ευρωπαϊκού Συστήματος Ελέγχου Αμαξοστοιχιών (ETCS). Κατά τη διάρκεια της πρόσφατης ακρόασης στη Βουλή, ο Χρήστος Παληός, διευθύνων σύμβουλος του νέου οργανισμού Σιδηρόδρομοι Ελλάδος, κλήθηκε να δώσει απαντήσεις σχετικά με την κατάσταση του συστήματος, ύστερα από σχετική επίκαιρη ερώτηση που κατέθεσε η βουλευτής του ΠΑΣΟΚ, Μιλένα Αποστολάκη.
Η διαδικασία της ακρόασης ανέδειξε μια σαφή αντίφαση, καθώς η κ. Αποστολάκη ζήτησε από τον κ. Παληό να διευκρινίσει με ακρίβεια σε ποια σημεία του δικτύου λειτουργεί το συγκεκριμένο σύστημα, αλλά και σε ποιες αμαξοστοιχίες είναι ενεργοποιημένο. Αν και ο διευθύνων σύμβουλος επιχείρησε αρχικά να παραπέμψει σε προγενέστερες απαντήσεις του σχετικά με την εγκατάσταση του συστήματος, αναγκάστηκε να προβεί σε μια εξαιρετικά σημαντική παραδοχή.
Ο κ. Παληός δήλωσε χαρακτηριστικά ότι το σύστημα, παρότι έχει εγκατασταθεί, δεν βρίσκεται αυτή τη στιγμή σε φάση λειτουργίας. Η τοποθέτησή του αυτή προκάλεσε έντονο προβληματισμό, καθώς η ύπαρξη ενός συστήματος ασφαλείας είναι ουσιαστική μόνο εφόσον είναι πλήρως λειτουργικό και ικανό να παρέμβει για την αποφυγή δυστυχημάτων.
Συγκεκριμένα, η βουλευτήρια του ΠΑΣΟΚ, στο πλαίσιο της ακρόασής του, ρώτησε «Πού λειτουργεί το ETCS» και «Πού λειτουργούν τα τρένα με ETCS;».
Αφού δήλωσε ότι «έχει απαντήσει με λεπτομέρεια για το πού έχει εγκατασταθεί» στη συνέχεια παραδέχτηκε: «Δεν λειτουργεί αυτή τη στιγμή το ETCS. Σας είπα ότι είναι εγκατεστημένο και λειτουργικό», δήλωσε.
Τι είναι το ETCS
Το ETCS, το οποίο αποτελεί το κορυφαίο ευρωπαϊκό πρότυπο για τη σηματοδότηση, την αυτόματη επιτήρηση και την προστασία των σιδηροδρομικών συρμών, έχει σχεδιαστεί με σκοπό να αντικαταστήσει τα παρωχημένα εθνικά συστήματα που παρουσίαζαν αποκλίσεις. Η υιοθέτησή του στοχεύει στη διασφάλιση ενός ενιαίου πλαισίου υψηλής ασφάλειας και ταχύτητας για ολόκληρο το ευρωπαϊκό σιδηροδρομικό δίκτυο, προλαμβάνοντας ανθρώπινα λάθη ή τεχνικές αστοχίες.
Τεχνικά, το σύστημα βασίζεται σε ένα πλέγμα συσκευών και αισθητήρων που τοποθετούνται κατά μήκος των σιδηροδρομικών γραμμών. Αυτοί οι αισθητήρες έχουν τη δυνατότητα να διαβιβάζουν σε συνεχή βάση δεδομένα υψηλής ακρίβειας σχετικά με τα όρια ταχύτητας που πρέπει να τηρούνται, αλλά και για την ακριβή θέση των τρένων εντός του δικτύου. Μέσω αυτής της τεχνολογίας, επιτυγχάνεται ο κεντρικός έλεγχος που επιτρέπει στα τρένα να κινούνται με συνθήκες μέγιστης ασφάλειας.
Η παραδοχή ότι το σύστημα δεν λειτουργεί τρία χρόνια μετά το τραγικό δυστύχημα στα Τέμπη, υπογραμμίζει τις δυσκολίες και τις καθυστερήσεις που εξακολουθούν να χαρακτηρίζουν τον εκσυγχρονισμό του ελληνικού σιδηροδρομικού δικτύου. Η διαφάνεια σχετικά με το τι πραγματικά συμβαίνει στις υποδομές παραμένει το ζητούμενο, καθώς η ασφάλεια των επιβατών δεν μπορεί να βασίζεται μόνο σε εγκαταστάσεις που παραμένουν στα χαρτιά, αλλά σε τεχνολογικά συστήματα που εφαρμόζονται στην πράξη και προστατεύουν ανθρώπινες ζωές.